0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Suriye’de Esad rejiminin devrilmesiyle şimdi gözler ülkede kurulacak yeni sistem ve bu sistemin aktörlerine çevrildi. Henüz pek çok belirsizlik var olsa da önümüzdeki dönemde Türkiye ile Suriye arasındaki ilişkilerde yeni bir sayfa açılması bekleniyor. 2000’lerin başında Beşar Esad kendisini reformcu bir lider olarak konumlandırmaya çalışırken Türkiye ve Suriye arasındaki ekonomik ilişkiler de önemli bir gelişme kaydetmişti. Özellikle 2007’de imzalanan Serbest Ticaret Anlaşması’nın(STA) etkisiyle 2006’dan 2010’a gelene kadar iki ülke arasındaki dış ticaret hacmi yaklaşık 3 katına çıkmıştı. 2009 yılında iki komşunun hükümetleri ticaret hacminde 5 milyar dolar hedefini koymuştu. REKLAM 2010;’a gelindiğinde Türkiye’nin Suriye’ye ihracatı 1 milyar 844 milyon dolara ulaşırken, ithalatı da 452 milyon 493 bin dolar oldu. Böylece Türkiye-Suriye ticaret hacmi ilk kez 2 milyar doları aşarak 2.3 milyar dolara dayandı. Ancak 2011 yılında Suriye’de başlayan hükümet karşıtı gösteriler ve yaşanan karışıklığın bir iç savaşa evrilmesiyle 5 milyar dolarlık hedef de rafa kalktı. Kasım 2011’de Türkiye Suriye’ye yönelik ticareti de kısıtlayıcı yaptırımlar uygulamaya başladı. Bu yaptırımlardan bağımsız şekilde Suriye’de de zaten iç savaş nedeniyle ekonomik aktivite de büyük bir düşüş yaşandı. Yıllara göre Türkiye-Suriye ticareti: Yıl İhracat ($) İthalat ($) 2010 1.844.604.582 452.493.426 2011 1.609.861.216 336.646.450 2012 497.960.228 67.448.462 2013 1.024.473.298 84.909.318 2014 1.800.962.479 115.498.978 2015 1.522.031.769 51.506.053 2016 1.321.981.350 65.388.846 2017 1.363.165.167 70.560.814 2018 1.344.841.740 69.388.867 2019 1.225.872.220 90.135.245 2020 1.153.797.102 206.121.885 2021 1.626.128.314 144.122.922 2022 1.555.552.512 166.648.016 2023 1.359.547.908 223.560.849 2021’de iki ülke arasındaki ticaret hacmi 600 milyon doların altına geriledi. Peki Suriye’de oluşacak yeni yönetimle beraber başlaması beklenen iki ülke arasındaki normalleşme süreci Türkiye’deki hangi sektörleri etkileyebilir? KİMYEVİ MADDELER VE ÇİMENTO ZİRVEDEYDİ Bunun için Suriye’ye ihracatın zirve yaptığı 2010 yılına bakmak bazı fikirler verebilir. 2010 yılında kimyevi maddeler 607.2 milyon dolarla sektörler arasında ilk sırada yer almıştı. Bunu 200.5 milyon dolarla çimento ve 194.3 milyon dolarla çelik ihracatı takip etti. Türkiye'nin Suriye'ye sektörlere göre ihracatı(2010): Sektör 2010 (dolar) KİMYEVİ 607.249.089 ÇİMENTO 200.474.210 ÇELİK 194.320.733 HUBUBAT 174.066.956 ELEKTRİK 151.720.628 TEKSTİL 116.522.019 MAKİNE 94.325.962 OTOMOTİV 65.261.062 DEMİR 59.127.207 AĞAÇ ORMAN 46.420.771 CANLI HAYVA 37.401.320 MADENCİLİK 35.663.155 KONFEKSİYON 18.643.532 GEMİ 18.045.500 FINDIK 8.602.767 TÜTÜN 8.538.870 HALI 7.794.571 DERİ 3.137.128 KURU MEYVE 2.930.784 YAŞ MEYVE-SEBZE 2.706.560 MEYVE SEBZE 1.440.202 DEĞERLİ MADEN 162.372 KESME ÇİÇEK 121.334 DİGER SANAYİ 65.961 HUBUBAT İLK SIRAYA ÇIKTI 2023 yılına geldiğimizde ise ‘hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri’ ihracatı 431.8 milyon dolarla ilk sırada yer aldı. Kimyevi maddeler 176.4 milyon dolarla ikinci sırada yer alsa da 2010 zirvesinin yaklaşık 430 milyon dolar altında kaldı. 2010 yılında 151.7 milyon dolar ihracat gerçekleştiren elektrik ve elektronik sektörü 2023’te ise 111.5 milyon dolarlık ihracata imza attı. 2010-2023 yılları arasında çelik sektörünün ihracatı ise 194.3 milyon dolardan 111.5 milyon dolara geriledi. Türkiye'nin Suriye'ye sektörlere göre ihracatı(2023): Sektör 2023 (bin dolar) Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri 431.847 Kimyevi Maddeler ve Mamulleri 176.359 Elektrik ve Elektronik 132.743 Çelik 111.546 Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller 83.677 Çimento Cam Seramik ve Toprak Ürünleri 76.427 Mobilya, Kağıt ve Orman Ürünleri 69.833 Meyve Sebze Mamulleri 41.712 Tekstil ve Hammaddeleri 36.665 Otomotiv Endüstrisi 28.529 Hazırgiyim ve Konfeksiyon 27.687 Demir ve Demir Dışı Metaller 26.456 İklimlendirme Sanayii 26.016 Yaş Meyve ve Sebze 21.525 Tütün 19.420 Makine ve Aksamları 15.592 Halı 15.053 Madencilik Ürünleri 9.174 Deri ve Deri Mamulleri 7.796 Kuru Meyve ve Mamulleri 5.589 Fındık ve Mamulleri 1.344 Süs Bitkileri ve Mamulleri 1.090 Zeytin ve Zeytinyağı 464 Mücevher 41 Gemi, Yat ve Hizmetleri 10 Diğer Sanayi Ürünleri 0,00